Bambus – egzotyczny kuzyn miskanta

Szybkie tempo wzrostu, samo utrzymywanie się wzrostu, drewnopochodne właściwości, zapobieganie wyjaławianiu ziemi i doskonałe zdolności adaptacyjne – to charakterystyka idealnej rośliny energetycznej. Realizowany w Meksyku projekt Bambu Rain jest pierwszą na przemysłową skalę hodowlą bambusa. Roślina, która od lat znajdują zastosowanie w budownictwie i przemyśle tekstylnym, może stać się praktycznie niewyczerpanym źródłem biomasy.

Pomysłodawcą wykorzystania bambusa do produkcji biomasy jest firma Operadora Mexlun S.A. z siedzibą w Meksyku. Firma od 12 lat specjalizuje się w nabywaniu ziemi na cele deweloperskie oraz rolnicze. Realizowany przez przedsiębiorstwo projekt Bambu Rain ma łączyć strategię biznesową, społeczną i środowiskową, przynosząc zyski, tworząc nowe miejsca pracy i chroniąc środowisko.

Dlaczego bambus?

Wykorzystywany do tej pory w branży budowlanej, tekstylnej, kosmetycznej czy gastronomicznej bambus może być także źródłem biomasy o dużym potencjale. Odpowiednie warunki uprawowe gwarantują szybki wzrost i regenerację roślin, umożliwiając stały przyrost drewna rok po roku, po każdym zbiorze. Bambus rozbudowując system korzeniowy (co w zależności od odmiany trwa od 4 do 9 lat) zapuszcza korzenie do kilkuset metrów. Takie osadzenie w ziemi, dostęp do wody i substancji mineralnych sprawiają, że jest on właściwie niezniszczalną rośliną. Podczas 2 pierwszych lat bambusy pochłaniają ok. 17 litrów wody, którą następnie oddają stopniowo do ziemi. Gleba zyskuje na żyzności, jest bogata w składniki odżywcze i umożliwia dalszy, szybki wzrost roślin. Równie istotne są doskonałe możliwości adaptacyjne bambusa oraz fakt, że regeneruje on naturalną płodność ziemi, zapobiegając wyjaławianiu.

Cechą wyróżniającą bambusy jest ich zdolność do przechwytywania dwutlenku węgla – o 35 proc. większa niż w przypadku drzew – oraz większa w porównaniu do innych roślin produkcja tlenu. Przemysłowa plantacja bambusa pozwoli także na minimalizację efektu cieplarnianego – Operadora Mexlun pracuje nad koncepcją rynku zielonych certyfikatów dedykowanym producentom energii, rafineriom, kopalniom i przedsiębiorstwom zanieczyszczającym powietrze w dużym stopniu, który zmniejszy emisję szkodliwych substancji do atmosfery.

Bamburain to nie tylko plantacje roślin energetycznych z przeznaczeniem na biomasę. Włókna bambusa mogą być wykorzystywane w produkcji papieru, ubrań, węgla aktywnego, filtrów wody i powietrza, a nawet biopaliw.

Najlepsze odmiany

Z ponad 100 gatunków bambusa Operadora Mexlun we współpracy z uniwersytetami w Meksyku, wyodrębniła 3 odmiany najwyższej jakości: Olhami, Vittata i Schrader. Sadzonki gwarantujące optymalny wzrost i maksymalną produkcję biomasy, powstają w laboratorium firmy, skąd po 3 miesiącach przenoszone są do szklarni, co pozwala roślinom zaadaptować się do nowych warunków takich jak słońce czy naturalne składniki odżywcze. Po kolejnych 3 miesiącach bambusy sadzi się na wybranym areale plantacji. Wdrożony przez firmę plan badawczo-rozwojowy stworzył odmianę większą, silniejszą i zdrowszą, bardziej włóknistą, dającą dużą ilość masy drzewnej i odporną na choroby. Pełną dojrzałość roślina osiąga po 4 latach, a każdy bambus ma predyspozycje do wyprodukowania 10 zarodków.

Proces powstawania rośliny podzielono na 3 fazy, z których pierwsza to rozmnażanie metodą in vitro w sterylnych warunkach laboratoryjnych, druga związana z mnożeniem sadzonek do pożądanej ilości i trzecia, w której następuje formowanie stryktury korzenia.

Cechą charakterystyczną wyhodowanych bambusów jest ich kaloryczność, porowatość oraz fakt, że są w środku wypełnione jak drzewo. Firma Operadora Mexlun deklaruje, że ścięte pędy bambusa rosnące nad ziemią, odrastają w ciągu 9 miesięcy do rozmiarów solidnego, 35-metrowego drzewa. Kolejnym krokiem jest produkcja biomasy, poprzez m.in. proces toryfikacji. Toryfikowana biomasa charakteryzuje się lepszymi niż nieprzetworzona właściwościami i jest atrakcyjnym paliwem dla energetyki.

Baburain 2

Każda z roślin na plantacji bambusa rejestrowana jest w Ministerstwie Rolnictwa w Meksyku,

dzięki czemu właściciel konkretnej plantacji może ją zidentyfikować bez problemu.

Bamburain plantacja

Biomasa pochodząca z plantacji bambusów ma udokumentowane pochodzenie,

co w większości krajów jest wymogiem sprzedaży surowca dla np. energetyki

Dla zysku i środowiska

Centrum badań i plantacja Bamburain znajdują się w Las Nubes w górach Sierra Madre. Operadora Mexlun chce rozwinąć projekt w Meksyku i Ameryce Łacińskiej poprzez program Nowoczesny Rolnik, czyli sieć spółdzielczych upraw bambusa. Jego celem jest pozyskanie kilku tysięcy mniejszych i większych inwestorów. Po przystąpieniu do programu inwestor otrzymuje centrum plonów – działkę o powierzchni 367 m2, na której zostaną zasiane 45 sadzonki bambusa wyhodowanego w laboratorium Bambu Rain. Pierwsze zbiory biomasy odbywają się po 48 miesiącach, później regularnie co roku. Nawożeniem, przycinaniem, i nawadnianiem roślin zajmują się pracownicy Operadora Mexlun. Koszt jaki ponosi inwestor obejmuje wyłącznie wyhodowanie rośliny (obecnie ok. 52 dolary, cena będzie wzrosnąć razem z tempem wykupywania kolejnych działek), a wykupienie plantacji wynosi 1700 dolarów i opłacane jest z zysków po ścięciu roślin w 5 roku upraw. Przewidywany tonaż biomasy z 1 plantacji to 9,9 tony. Co ciekawe, zbiory mogą być dużo większe, gdyż obliczenia zastosowano dla tzw. dzikiego bambusa pustego w środku, a docelowo na plantacjach będą rosły sadzonki wypełnione drewnem, wyhodowane przez Bambu Rain.

Plantacja Bambu Rain to obecnie 60 ha powierzchni. Kolejne 40 tys. ha Operadora Mexlun przeznaczy dla udziałowców i partnerów, zaś 20 tys. ha dla programu Nowoczesny Rolnik. Łącznie więc pod uprawę bambusów wyznaczono 120 ha ziemi. Dla obsługi tak dużego projektu stworzono setki miejsc pracy dla okolicznych mieszkańców, wybudowano drogi dojazdowe do plantacji, uruchomiono program edukacyjny dotyczący równowagi środowiskowej.

Bamburain 3

Źródło: „Magazyn Biomasa” październik 2015 r.

Zdjęcia: bamburain.com