Biomasa na rynku Unii Europejskiej, czyli EUTR w pigułce

Biomasa przeznaczana na cele energetyczne winna być poddawana dokładnym badaniom

EUTR czyli Rozporządzenie nr 995/2010 Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) ustanawiające obowiązki dla podmiotów wprowadzających drewno i produkty z drewna na rynek Unii Europejskiej zostało opublikowane 20.10.2010 roku i na terenie całej Unii Europejskiej obowiązuje od 3.03.2013 roku. To właśnie z niego zaczerpnięto System Należytej Staranności używany dziś w obszarze biomasy na cele energetyczne.

Celem Rozporządzenia EUTR jest: powstrzymanie handlu nielegalnym drewnem oraz produktami z takiego drewna w UE oraz ustanowienie obowiązków dla podmiotów wprowadzających produkty z drewna na rynek Rozporządzenie swoim zakresem obejmuje wszystkie firmy, w tym podmioty handlowe oraz firmy, które wprowadzają po raz pierwszy do obrotu na rynek wewnętrzny drewno i wyroby drzewne wymienione w Załączniku do Rozporządzenia. Przedsiębiorstw  objętych tym obowiązkiem jest wiele, w tym m.in.: importerzy, PGL Lasy Państwowe, zakłady drzewne (tartaki, celulozownie, zakłady płytowe i sklejkowe) i hurtownicy.

Rozporządzenie dopuszcza obrót produktami z drewna objętymi Konwencją o międzynarodowym handlu dzikimi zwierzętami i roślinami gatunków zagrożonych wyginięciem CITES (wymienione w załączniku A, B lub C) oraz ujęte w Rozporządzeniu dotyczącym zezwoleń na przywóz drewna do Unii Europejskiej FLEGT. Zezwala również na sprowadzanie drewna i jego produktów z krajów, które podpisały umowy VPA z UE (Porozumienia o Dobrowolnym Partnerstwie).

Konkretne grupy produktów, sklasyfikowane wg Wspólnej Taryfy Celnej, zostały wymienione w Załączniku do Rozporządzenia nr 995/2010 Parlamentu Europejskiego. Znalazło się tam zarówno drewno opałowe, wyroby tartaczne, jak i meble (…).

Ocenia się, że co najmniej 20 proc. sprzedawanego w UE drewna pochodzi z nielegalnych wycinek prowadzonych zwłaszcza w Brazylii, Peru, Chinach, Indonezji, Rosji oraz w państwach Afryki Centralnej. Według szacunków roczny obrót nielegalnym drewnem w UE może sięgać nawet 1,2 mld euro. Przyczyną tego zjawiska jest rosnące zapotrzebowanie na drewno i drewnopochodne wyroby, jak również na grunty pod plantacje (palmy oleistej, soi) i pastwiska (bydło). Środki ze sprzedaży nielegalnie pozyskanego drewna finansują także lokalne rebelie (Afryka, Ameryka Pd.).

EUTR – obowiązki i wymagania

Obowiązek przechowywania informacji dotyczących dostaw, dostawców i odbiorców obejmuje wszystkie podmioty handlowe, które zajmują się dystrybucją produktów wymienionych w Rozporządzeniu. Podmiot, który jako pierwszy wprowadza wymienione w Rozporządzeniu produkty na rynek UE (operator) ma obowiązek wdrożenia systemu zasad należytej staranności.

Szczegółowe wymagania dla tego systemu zostały podane i omówione w Artykule 6. Rozporządzenia. Podstawowe elementy to:

– dostęp do informacji,

– ocena ryzyka,

– ograniczenie ryzyka.

– udostępnianie zgodnego z EUTR systemu należytej staranności (SNS),

Weryfikacja poprawności SNS oraz systematyczna jego ocena u operatorów logistycznych jest zadaniem Organizacji Monitorujących. OM ma obowiązek powiadamiać Właściwy Organ o znaczącym i wielokrotnym uchybieniu podmiotu. Organizacje Monitorujące muszą być zatwierdzone przez UE, ocenione przez Komisję Europejską i wpisane na listę w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej serii C. Na tej liście znajduje się także firma SGS.

EUTR w Polsce

W krajowym prawodawstwie ustalono kary za nieprzestrzeganie przepisów EUTR i FLEGT. Są one wysokie i wynoszą od 500 zł do 200 000 zł. Właściwym organem wyznaczonym w Polsce w celu zastosowania rozporządzenia i kontroli zgodności podmiotów jest Ministerstwo Środowiska.

Sprowadzanie biomasy spoza UE na cele energetyczne podlega również wymaganiom EUTR oraz systemowi zezwoleń FLEGT. Ze względu na fakt, że kary za nieprzestrzeganie tych przepisów są dotkliwe, warto zapoznać się szczegółowo z zapisami tych rozporządzeń, zwłaszcza że kod celny 4401, który został wymieniony w Załączniku do Rozporządzenia EUTR, obejmuje m.in. drewno w postaci wiórów lub kawałków, trociny, drewno odpadowe i ścinki drewniane, nawet aglomerowane w kłody, brykiety, granulki lub w podobne formy. •

Ilona Olsztyńska, SGS Polska

fot. Robert Domżał

Biomasa przeznaczana na cele energetyczne winna być poddawana szczegółowej analizie

This post is also available in: polski